زمانی چون تصور می‌شد انسان می‌تواند با عقل خود و بدون کمک دیگران به حقیقت دست یابد، لیبرال‌ها خواستار عدم مداخله در جریان تکامل انسانیت بودند؛ لکن امروزه چون تصور بر آنست که هیچ کس به حقیقت نخواهد رسید و به عبارت بهتر، ملاکی برای تعیین این امر نیست؛ لذا کسی بر دیگری برتری نخواهد داشت و بهتر است بگذاریم افراد در حد توانایی خود هر طور می‌خواهند زندگی کنند. این است که گاه از شکاکیت به عنوان فضیلت لیبرالی یاد می‌شود.

از نظر لغوی، کلمه لیبرالیسم از ریشه لاتینی liber به معنای آزاد گرفته شده است. اولین اطلاق واژه liberalis به معنای فرد سخاوتمند یا آزاده بود. بعدها در قرون وسطی، تعبیر liberal arts رواج یافت که به دو دسته علوم یونانی و رومی اشاره داشت. این کلمه به تدریج بار منفی یافت؛ به طوری که در آثار شکسپیر بر افراد عیاش و بی‌بندوبار اطلاق می­شد. لیکن اولین کاربرد سیاسی آن زمانی بود که حزب اسپانیایی «لیبرال» در 1812، این عنوان را برای خود انتخاب کرد. (ایشان خواهان حکومت مشروطه بودند) امروزه با گذشت حدود سیصد سال از عمر لیبرالیسم و گستره و تنوع فرهنگ‌ها و جوامعی که در آن‌ها رواج یافته است، به دشواری می‌توان این مکتب را تعریف کرد.

در عین حال، با تمامی اختلاف‌نظرها و سیالیت مرزهای مفهومی، برخی ارزش‌ها و تعهدات را می‌توان برشمرد که لیبرالیسم در پی برآوردن آنهاست و در این چند نکته، کمترین اختلاف میان اهل نظر وجود دارد. به این ترتیب، اطلاع از آنها تا حد زیادی ما را با حوزه معنایی لیبرالیسم و تفاوت آن با سایر مکاتب سیاسی آشنا می‌کند.

برای ادامۀ مقالۀ: لیبرالیسم فشرده...

طبقه بندی: فلسفه